Άπτερα, Georges Salameh
Η έκθεση ΙΖΗΜΑΤΑ παρουσιάζει για πρώτη φορά δύο μακρόχρονα, εν εξελίξει έργα: το CACHE της Στεφανίας Ορφανίδου και το LET US STOP AND WEEP του Georges Salameh. Τα δύο έργα συναντώνται στη διερεύνηση της μνήμης, της λήθης και του αρχείου, εστιάζοντας σε προσωπικές και συλλογικές αφηγήσεις που συνδέονται με τη Μεσόγειο. Ως τόπος υποδοχής, συνάντησης και μετακίνησης, όπου συναντώνται τρεις ήπειροι και διασταυρώνονται αμέτρητες ιστορίες και πολιτισμικά στρώματα, η Μεσόγειος λειτουργεί και για τα δύο έργα ως γεωγραφικός και εννοιολογικός χώρος. Φωτογραφίες, τεκμήρια, αντικείμενα, κείμενα και οπτικοακουστικό υλικό λειτουργούν ως ίχνη μνήμης που έχουν κατακερματιστεί, χαθεί ή παραμείνει αθέατα, αλλά μπορούν να ανακτηθούν και να αποκτήσουν νέο νόημα στο παρόν. Μέσα από διαφορετικές καλλιτεχνικές διαδρομές, η Ορφανίδου και ο Salameh επανεπισκέπτονται αυτά τα θραύσματα, δημιουργώντας νέες συνδέσεις ανάμεσα στο προσωπικό και το συλλογικό, το παρελθόν και το παρόν.
Το
CACHE αποτελείται από φωτογραφίες, βίντεο και ηχητικά έργα. Οι φωτογραφίες, τραβηγμένες σε διαφορετικά σημεία της Ελλάδας και της Μεσογείου, εστιάζουν σε μικρόκοσμους της φύσης χωρίς να προσδιορίζουν τον τόπο. Όπως η ψηφιακή μνήμη «cache» αποθηκεύει και ανακαλεί δεδομένα, έτσι και το έργο λειτουργεί ως πεδίο αποθήκευσης και ανάκλησης, όπου πραγματικές και φαντασιακές αναμνήσεις αποκτούν νέες ερμηνείες και συνδέσεις. Το
LET US STOP AND WEEP [Ας σταθούμε και ας θρηνήσουμε] διαμορφώνεται από το 2000 μέσα από εμπειρίες ξεριζωμού, μετανάστευσης και περιπλάνησης στη Μεσόγειο. Εικόνες, έγγραφα, αρχειακό υλικό και αντικείμενα, προσωπικά ή κληρονομημένα, συγκροτούν ένα ιδιότυπο αρχείο οικογενειακής και συλλογικής μνήμης. Εμπνευσμένο από τις περιπλανήσεις του προϊσλαμικού Άραβα ποιητή Imru’l Qais, το έργο προσεγγίζει αυτά τα υλικά ως «ερείπια» ενός αρχείου στο παρόν.
Ο τίτλος ΙΖΗΜΑΤΑ παραπέμπει στα υλικά που κατακάθονται στον βυθό, αλλά και σε όσα συσσωρεύονται στον χρόνο και στη μνήμη: βιώματα, εικόνες, ιστορίες και πολιτισμικά ίχνη. Η Μονή του Αγίου Φραγκίσκου, πρώην έδρα του Αρχαιολογικού Μουσείου Χανίων, αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της εγκατάστασης, προσθέτοντας τα δικά της υλικά και μνημονικά στρώματα. Έτσι, τα ΙΖΗΜΑΤΑ συγκεντρώνουν θραύσματα που έχουν αποσπαστεί από το αρχικό τους πλαίσιο και έχουν κατακαθίσει στον χρόνο, αναζητώντας τρόπους με τους οποίους το παρελθόν μπορεί να αναδυθεί ξανά, όχι ως σταθερή αφήγηση, αλλά ως πεδίο νέων συνδέσεων και αναγνώσεων.
Την έκθεση συνοδεύουν παράλληλες δράσεις: performance με οικογενειακές ιστορίες από τον Λεβάντε και τη Μεσόγειο με τίτλο ΑΣ ΣΤΑΘΟΥΜΕ ΚΙ ΑΣ ΘΡΗΝΗΣΟΥΜΕ, εκπαιδευτικές ξεναγήσεις, εργαστήρια για παιδιά και ενήλικες με τίτλο Ο,ΤΙ ΒΥΘΙΣΤΗΚΕ ΕΓΙΝΕ ΙΖΗΜΑ και προβολή των ταινιών Ιπποδάμεια, Maesmak και Claw Machine του Georges Salameh με τίτλο ΤΑ ΙΖΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΛΗΘΗΣ σε συνεργασία με το Chania Film Festival.
Τα ΙΖΗΜΑΤΑ είναι μια συνάντηση με υλικά, ιστορίες και εικόνες που έχουν αποσπαστεί από το αρχικό τους πλαίσιο και έχουν κατακαθίσει στον χρόνο. Μέσα από την επανεξέταση και τη συνύπαρξή τους, η έκθεση αναζητά τρόπους με τους οποίους το παρελθόν μπορεί να αναδυθεί ξανά — όχι ως σταθερή αφήγηση, αλλά ως πεδίο νέων συνδέσεων και αναγνώσεων.
ΕΓΚΑΙΝΙΑ
Πέμπτη 22 Οκτωβρίου 2026 / ώρα 18:00-21:00
ΞΕΝΑΓΗΣΕΙΣ ΣΕ ΣΧΟΛΕΙΑ
μεταξύ 12:00-13:00
Δευτέρα 26 Οκτωβρίου 2026, Παρασκευή 30 Οκτωβρίου 2026
Δευτέρα 2 Νοεμβρίου 2026, Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2026
ΠΑΡΑΛΛΗΛΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΧΩΡΟΥ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ
Τρίτη 27 Οκτωβρίου 2026 / ώρα 19:00-21:00
ΤΑ ΙΖΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΛΗΘΗΣ
προβολή τριών ταινιών του Georges Salameh σε συνεργασία με το Chania Film Festival
Οι ταινίες Maesmak (20’, 2008), Claw Machine (14’, 2023) και Ιπποδάμεια (17’, 2023) εκφράζουν τον τρόπο με τον οποίο βιώνουμε την ιστορία στο σήμερα και τα ιζήματα που αφήνει πίσω της για το μέλλον. Με διαφορετικές και μη συμβατικές μορφές έκφρασης, οι τρεις ταινίες ανασύρουν ιστορίες αστάθειας, ύφεσης και εκτοπισμού, ιχνηλατώντας τον ξεριζωμό και τα διαδοχικά κύματα μετανάστευσης. Μέσα από αυτά, νέοι προορισμοί αναδύονται και με τη σειρά τους ρέουν προς τη λήθη.
Μετά το τέλος της προβολής θα ακολουθήσει συζήτηση με τον σκηνοθέτη Georges Salameh και τον καλλιτεχνικό διευθυντή του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων, Ματθαίο Φραντζεσκάκη.
Πέμπτη 29 Οκτωβρίου και Πέμπτη 5 Νοεμβρίου 2026 / ώρα 18:30-20:00
ΑΣ ΣΤΑΘΟΥΜΕ ΚΙ ΑΣ ΘΡΗΝΗΣΟΥΜΕ
Παράλληλα με την έκθεση ΙΖΗΜΑΤΑ, θα πραγματοποιηθεί μια διαδραστική παράσταση διάρκειας 50-60 λεπτών από τον Georges Salameh, στον ίδιο χώρο.
Το LET US STOP AND WEEP, είναι μια συμμετοχική και αφηγηματική παράσταση. Πρόκειται για ένα σύνολο έργων χωρισμένων σε σύντομες και μακροσκελείς αφηγήσεις που βασίζονται σε εμπειρίες ξεριζωμού και μετανάστευσης. Το έργο είναι εμπνευσμένο από τις περιπλανήσεις του Imru’l Qais, νομά βασιλιά μιας αραβικής φυλής και ποιητή ενός από τα επτά διάσημα «αιωρούμενα ποιήματα» της προ-ισλαμικής εποχής της Τζαχιλίγια.
Το ΑΣ ΣΤΑΘΟΥΜΕ ΚΙ ΑΣ ΘΡΗΝΗΣΟΥΜΕ συγκεντρώνει εικόνες, έγγραφα, αρχεία, κείμενα, οπτικοακουστικό υλικό και αντικείμενα, τα οποία τοποθετούνται πάνω σε ένα κεντρικό τραπέζι και διασκορπίζονται στον χώρο. Όλα τα υλικά είτε δημιουργήθηκαν από τον Salameh είτε κληρονομήθηκαν από τους προγόνους του. Τα περισσότερα από αυτά δεν κατέχουν αναγνωρισμένη θέση στην ιστορία. Αποκομμένα από κάθε σαφή σχέση αιτίου και αποτελέσματος, παραμένουν εγκλωβισμένα στη δική τους πραγματικότητα, φθείρονται και αποσυντίθενται σταδιακά με την πάροδο του χρόνου. Υπό αυτή την έννοια, αποτελούν τα ερείπια ενός στοχασμού πάνω στις απαρχές και τις περιπλανήσεις στη Μεσόγειο.
Μισή ώρα πριν από κάθε δρώμενο θα πραγματοποιηθεί ξενάγηση από τους καλλιτέχνες.
Επιπλέον ξεναγήσεις θα πραγματοποιηθούν από τους καλλιτέχνες την Κυριακή 25 Οκτωβρίου
και 1 Νοεμβρίου 2026, ώρα εκκίνησης 19:00.
Επιμέλεια
Ιόλη Τζανετάκη
Διοργάνωση
Περιφέρεια Κρήτης
Υποστήριξη
Δήμος Χανίων
Εφορεία Αρχαιοτήτων Χανίων
Συνεργασία
Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων
Αιγίδα
Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (ΕΜΣΤ)
Οργάνωση παραγωγής
Αρχιτεκτονικός σχεδιασμός
Γραφιστική επιμέλεια
Χορηγοί
IZHMATA
SEDIMENTATIONS
Mediterranean Tales of Submergence and Emergence
Stefania Orfanidou & Georges Salameh
Moni Agiou Fragkiskou, Chalidon 28, Chania
22 October - 7 November 2026 | opening hours: 17:00-20:00
free entrance
Ζευγάρι, Georges Salameh
Μπλε μοριοσανίδα, Στεφανία Ορφανίδου
The exhibition SEDIMENTATIONS brings together, for the first time, two long-term, ongoing projects: Stefania Orfanidou’s CACHE and Georges Salameh’s LET US STOP AND WEEP. The two projects converge in their exploration of memory, oblivion, and the archive, focusing on personal and collective narratives connected to the Mediterranean. A place of encounter, movement, and exchange, where three continents meet and countless stories and cultural layers intertwine, the Mediterranean serves as both a geographical and conceptual space for the two projects. Photographs, documents, objects, texts, and audiovisual material become traces of memories that have been fragmented, lost, or remained unseen, yet can be retrieved and acquire new meaning in the present. Through distinct artistic trajectories, Orfanidou and Salameh revisit these fragments, forging new connections between the personal and the collective, the past and the present.
CACHE brings together photographs, videos, and audio works through which Orfanidou explores how memories are shaped by both lived experience and imagination. Taken throughout Greece and the Mediterranean, the photographs focus on small, intimate details of nature without identifying where they were taken. Like a digital “cache”, the work stores and retrieves fragments of memory, allowing the real and the imagined to intersect and acquire new meanings. LET US STOP AND WEEP, a participatory, narrative, and multimodal work that Salameh has developed since 2000, draws on experiences of uprooting, migration, and wandering across the Mediterranean. Personal and inherited photographs, documents, texts, objects, and audiovisual material form an evolving archive of family and collective memory. Inspired by the wanderings of the pre-Islamic Arab poet Imru’ al-Qays, Salameh approaches these materials as the “ruins” of an archive in the present.
The title SEDIMENTATIONS refers to materials that settle on the seabed, but also to what accumulates over time and in memory: experiences, images, stories, and cultural traces. Whatever has sunk may no longer be visible, but it has not disappeared; it remains there, ready to be brought to the surface. The Monastery of St. Francis, built during the Venetian occupation and once the site of the Chania Archaeological Museum, becomes an integral part of the exhibition, adding its own historical traces and layers of memory. SEDIMENTATIONS brings together materials, stories, and images detached from their original contexts and accumulated over time, inviting the past to resurface not as a fixed narrative, but as a field of new connections and interpretations.
OPENING
Thursday, October 22, 2026 / 6:00–9:00 p.m.
GUIDED TOURS FOR SCHOOLS
between 12:00–1:00 p.m.
Monday, October 26, 2026, Friday, October 30, 2026
Monday, November 2, 2026, Wednesday, November 4, 2026
PARALLEL EVENTS WITHIN THE EXHIBITION SPACE
Tuesday, October 27, 2026 / 7:00–9:00 p.m.
THE SEDIMENTIONS OF OBLIVION
Screening of three short films by Georges Salameh in collaboration with the Chania Film Festival
The films *Maesmak* (20’, 2008), *Claw Machine* (14’, 2023), and *Hippodamia* (17’, 2023) explore how we experience history in the present and the traces it leaves behind for the future. Through diverse and unconventional forms of expression, the three films bring to light stories of turmoil, decline, and displacement, tracing the uprooting and successive waves of migration. Through these, new destinations emerge and, in turn, fade into oblivion.
The screening will be followed by a Q&A with director Georges Salameh and the artistic director of the Chania Film Festival, Matthaios Frantzeskakis.
Thursday, October 29, and Thursday, November 5, 2026 / 6:30–8:00 p.m.Alongside the exhibition IZHMATA (SEDIMENTATIONS)
Georges Salameh will present a 50–60 min.interactive performance in the same space.
LET US STOP AND WEEP, is a participatory and narrative performance as well as a multimodal exhibition. It brings together a body of works in the form of short and extended narratives, drawing on experiences of uprooting and migration. The work is inspired by the wanderings of Imru’ al-Qays, the nomadic king of an Arab tribe and poet of one of the “the Mu‘allaqāt (the seven famous ‘hanging poems’)” of the pre-Islamic period known as the Jahiliyyah.
LET US STOP AND WEEP consists of images, documents, archives, texts, audiovisual material and objects arranged on a central table and scattered throughout the space. All of these materials were either created by Salameh or inherited from his ancestors. Most of them do not participate in History. They have neither causes nor consequences. They are simply locked within their own reality and decay over time. In a sense, they constitute the ruins of a contemplative search for roots and wanderings across the Mediterranean.
A guided tour led by the artists will take place half an hour before each event.
Additional guided tours led by the artists will take place on Sunday, October 25 and November 1, 2026, starting at 7:00 p.m.
Curator
Ioli Tzanetaki
Organization
Region of Crete
Support
Municipality of Chania
Ephorate of Antiquities of Chania
Collaboration
Chania Film Festival
Patronage
National Museum of Contemporary Art (ΕΜΣΤ)
Production organization
Architectural design
Graphic design
Sponsors
